Chuyên trang tìm kiếm việc làm miễn phí

Trong chương trình học sẽ có các tình huống thực tế được thảo luận kỹ càng.

Tình huống:

Bạn là Kế toán trưởng Công ty Cổ phần Cuộc sống mới, và Công ty này có thực hiện đầu tư vào Công ty Cổ phần Hi vọng mới 2 năm trước đây với thông số cụ thể như sau:

1. Số lượng cổ phần đang lưu hành tại thời điểm đầu tư của Công ty Cổ phần Hi vọng mới là 9.613.346 cổ phần (với mệnh giá 10.000 đồng/ 1 cổ phần)
2. Năm 2008, Công ty Cổ phần Cuộc sống mới đầu tư nắm giữ 5.768.000 cổ phần bằng cách mua lại cổ phần từ cổ đông hiện hữu của Công ty Cổ phần Hi vọng mới tại thời điểm đó
3. Năm 2009, Công ty Cổ phần Cuộc sống mới bán lại 742.600 cổ phần cho Công ty Cổ phần Hi vọng mới để làm cổ phiếu quĩ

Hiện tại, năm 2010, Công ty Cổ phần Hi vọng mới có kế hoạch tăng vốn điều lệ (đã được Đại hội đồng Cổ đông phê duyệt) với chi tiết như sau:

1. Phát hành cổ phiếu trả cổ tức cho cổ đông hiện hữu
   • • Phát hành cổ phiếu trả cổ tức cho cổ đông hiện hữu tương ứng tỷ lệ 50% trên số cổ phần hiện hữu
     • o Cổ đông hiện hữu sở hữu cứ 02 cổ phần được ghi tăng thêm 01 cổ phần mới
     • o Số lượng cổ phần mới tăng thêm bằng cổ phần hiện có chia 02
     • o Số cổ phần lẻ còn lại không chia hết cho 02 sẽ được Công ty thanh toán bằng tiền mặt tương ứng 50% mệnh giá (5.000 đồng)
   • Tổng số cổ phần dự kiến tăng thêm: 4.435.373 cổ phần
   • Loại cổ phần: Cổ phần phổ thông
   • Giá phát hành: Bằng mệnh giá 10.000 đồng/ 1 cổ phần
   • Mức vốn điều lệ tăng thêm: 44.353.730.000 đồng
   • Nguồn vốn phát hành: Từ nguồn lợi nhuận sau thuế năm 2009
     • o Lợi nhuận sau thuế năm 2009 đã được kiểm toán
     • o Dự kiến chia cổ tức là 80%, trong đó: 30% bằng tiền mặt và 50% bằng cổ phiếu
   • Thời điểm chốt danh sách để được hưởng cổ phần tăng thêm ngày 10/3/2010
2. Phát hành cổ phiếu theo chương trình lựa chọn cho người lao động trong Công ty
   • Lựa chọn những người lao động có năng lực, và hiện đang nắm giữ những vị trí quan trọng và lựa chọn những người lao động có nhiều thành tích đóng góp tạo hiệu quả lao động cao cho Công ty trong 2 năm 2008 và 2009, có khả năng tiếp tục đóng góp tạo hiệu quả lâu dài cho Công ty
   • Tiêu chuẩn cụ thể và danh sách người lao động: Do Hội đồng quản trị Công ty lựa chọn và sẽ không quá 300 người
   • Số lượng cổ phần phát hành: 887.074 cổ phần, tương ứng phát hành thêm 10% vốn điều lệ
   • Loại cổ phần: Phổ thông
   • Giá phát hành: Bằng mệnh giá 10.000 đồng/ 1 cổ phần
   • Mức vốn điều lệ tăng thêm: 8.870.740.000 đồng

Đồng thời, tại thời điểm 10/3/2010 cơ cấu vốn của Công ty Cổ phần Hi vọng mới không thay đổi so với cuối năm 2009

Vấn đề đặt ra: Những giao dịch trên ảnh hưởng như thế nào tới công tác hợp nhất Báo cáo tài chính của Tập đoàn Cuộc sống mới.

Như đã trình bày tại phần I, hiểu bản chất công tác hợp nhất Báo cáo tài chính và bản chất giao dịch là kim chỉ nam cho công việc hợp nhất Báo cáo tài chính, trong đó:

1. Bản chất hợp nhất Báo cáo Tài chính là việc lập Báo cáo tài chính cho Tập đoàn (như một thực thể kinh doanh duy nhất) dựa trên các Báo cáo tài chính đơn lẻ của các đơn vị thành viên Tập đoàn, có nghĩa là cộng hợp dữ liệu từ các Báo cáo Tài chính đơn lẻ và thực hiện những điều chỉnh cần thiết
2. Bản chất của giao dịch:
   • Giao dịch đầu tư vào Công ty Cổ phần Hi vọng mới: Một cách thông thường nhất, đây được coi là giao dịch hợp nhất kinh doanh do giao dịch đã dẫn tới Công ty cổ phần Cuộc sống mới sở hữu trên 50% vốn điều lệ của Công ty cổ phần Hi vọng mới, do đó:
     • Công ty Cổ phần Cuộc sống mới và Công ty Cổ phần Hi vọng mới tạo thành một Tập đoàn, và Công ty Cổ phần Cuộc sống mới chịu trách nhiệm lập Báo cáo Tài chính hợp nhất cho mỗi kỳ kế toán
     • Khi thực hiện khoản đầu tư, Công ty Cổ phần Cuộc sống mới sẽ ghi nhận giá trị khoản đầu tư vào khoản mục ‘Đầu tư vào Công ty con’, trong khi đó Công ty Cổ phần Hi vọng mới chỉ ghi nhận sự thay đổi của chủ đầu tư
     • Trên phương diện Tập đoàn, giao dịch này dẫn tới:
       1. Tăng giá trị tài sản thuần của Tập đoàn,
       2. Tăng giá trị lợi thế thương mại/ bất lợi thương mại (nếu có),
       3. Không tồn tại khoản đầu tư vào Công ty con,
       4. Xuất hiện cổ đông thiểu số mới và
       5. Chỉ tồn tại nguồn vốn kinh doanh là vốn của Công ty mẹ – Công ty Cổ phần Cuộc sống mới
     • Việc hợp cộng dữ liệu từ các Báo cáo Tài chính đơn lẻ sẽ dẫn tới tăng giá trị khoản đầu tư vào Công ty con và tăng nguồn vốn kinh doanh, do đó công việc hợp nhất Báo cáo tài chính tương ứng với giao dịch này là:
       1. Loại trừ giá trị đầu tư,
       2. Ghi nhận lợi thế thương mại/ bất lợi thương mại (nếu có),
       3. Ghi nhận lợi ích cổ đông thiểu số,
       4. Giảm nguồn vốn kinh doanh của Công ty con
   • Giao dịch Công ty Cổ phần Cuộc sống mới bán lại 742.600 cổ phần cho Công ty Cổ phần Hi vọng mới để làm cổ phiếu quĩ
     • Đứng trên phương diện Công ty Cổ phần Cuộc sống mới (Công ty bán), việc bán bớt một phần khoản đầu tư vào Công ty con sẽ tác động:
       1. Tăng thu nhập hoạt động tài chính/ chi phí hoạt động tài chính,
       2. Tăng tiền thu được;
       3. Giảm giá trị đầu tư vào Công ty con
     • Đứng trên phương diện Công ty Cổ phần Hi vọng mới (Công ty mua), việc mua lại cổ phiếu quĩ từ Công ty mẹ sẽ tác động:
       1. Giảm tiền do chi trả cho việc mua lại cổ phiếu quĩ;
       2. Tăng giá trị cổ phiếu quĩ…
     • Đứng trên phương diện Tập đoàn:
       1. Không ảnh hưởng tới nguồn vốn của Tập đoàn,
       2. Không phát sinh thu nhập/ chi phí,
       3. Không ảnh hưởng tới giá trị đầu tư vào Công ty con và
       4. Không ảnh hưởng tới tiền mặt.
     • Do đó, công việc hợp nhất Báo cáo tài chính tương ứng với giao dịch này là:
       1. Điều chỉnh thu nhập tài chính/ chi phí tài chính đã ghi nhận tại Báo cáo Tài chính đơn lẻ;
       2. Điều chỉnh giá trị đầu tư vào Công ty con ghi giảm tại Báo cáo tài chính đơn lẻ và
       3. Điều chỉnh giá trị cổ phiếu quĩ đã ghi nhận tại Báo cáo tài chính đơn lẻ
   • Năm 2010, khi nhận cổ tức bằng tiền mặt
     • Đứng trên phương diện Công ty Cổ phần Cuộc sống mới (Công ty mẹ – nhận cổ tức), giao dịch này sẽ được ghi nhận:
       1. Tăng tiền,
       2. Tăng thu nhập tài chính
     • Đứng trên phương diện Công ty Cổ phần Hi vọng mới (Công ty con – chi trả cổ tức), giao dịch này sẽ được ghi nhận:
       1. Giảm tiền,
       2. Tăng chi phí tài chính
     • Đứng trên phương diện Tập đoàn: Đây là giao dịch nội bộ, nên không ảnh hưởng tới tiền mặt cũng như thu nhập/ chi phí hoạt động tài chính của Tập đoàn, do đó công việc hợp nhất Báo cáo tài chính tương ứng với giao dịch này là:
       1. Ghi giảm thu nhập hoạt động tài chính, và
       2. Ghi giảm chi phí hoạt động tài chính
   • Năm 2010, khi nhận cổ tức bằng cổ phần phát hành thêm
     • Đứng trên phương diện Công ty Cổ phần Cuộc sống mới (Công ty mẹ – nhận cổ tức): Công ty sẽ không hạch toán giao dịch này (theo qui định của Thông tư 244/2009/TT-BTC)
     • Đứng trên phương diện Công ty Cổ phần Hi vọng mới (Công ty con – chi trả cổ tức): Công ty sẽ
       1. Ghi giảm chỉ tiêu lợi nhuận chưa phân phối và
       2. Ghi tăng nguồn vốn kinh doanh
     • Đứng trên phương diện Tập đoàn: Tập đoàn không phải đầu tư thêm vào Công ty con, tuy nhiên vẫn được sở hữu thêm cổ phần tại Công ty con, do đó nghiệp vụ này sẽ ảnh hưởng
       1. Lợi thế thương mại và
       2. Lợi ích cổ đông thiểu số.
     • Công việc hợp nhất Báo cáo tài chính tương ứng với giao dịch này là:
       1. Điều chỉnh giảm phần nguồn vốn kinh doanh ghi tăng,
       2. Ghi nhận thêm lợi thế thương mại và
       3. Ghi nhận thêm lợi ích cổ đông thiểu số
   • Giao dịch Công ty Cổ phần Hi vọng mới phát hành cổ phiếu theo chương trình lựa chọn cho người lao động trong Công ty
     • Đứng trên phương diện Công ty Cổ phần Cuộc sống mới (Công ty mẹ): Công ty sẽ không hạch toán do giao dịch này không ảnh hưởng tới Công ty
     • Đứng trên phương diện Công ty Cổ phần Hi vọng mới (Công ty con): Công ty sẽ
       1. Ghi tăng nguồn vốn kinh doanh và
       2. Ghi tăng tiền nhận được do bán cổ phần
     • Đứng trên phương diện Tập đoàn: Số lượng cổ phần nắm giữ tại Công ty Cổ phần Hi vọng mới không thay đổi, tuy nhiên tỷ lệ sở hữu của Tập đoàn tại Công ty Cổ phần Hi vọng mới thay đổi (do phát hành thêm cổ phiếu – nên làm tăng số lượng cổ phần của Hi vọng mới, và vì vậy tăng tổng vốn điều lệ của Hi vọng mới), điều đó có nghĩa là công việc hợp nhất Báo cáo tài chính tương ứng với giao dịch này sẽ như sau:
       1. Ghi nhận giá trị lợi thế thương mại giảm (do giảm tỷ lệ sở hữu),
       2. Điều chỉnh lại phần tăng của nguồn vốn kinh doanh của Công ty con và
       3. Ghi nhận phần tăng thêm của lợi ích cổ đông thiểu số

Những tình huống trên khẳng định lại một điều: Hiểu bản chất giao dịch và hiểu bản chất hợp nhất báo cáo tài chính thực sự là kim chỉ nam cho công việc lập Báo cáo tài chính hợp nhất. Cho dù bất kỳ tình huống nào xảy ra, cho dù những tình huống đó không được qui định trong Hệ thống Chuẩn mực Kế toán tương ứng, hiểu hai bản chất này sẽ cung cấp cho người thực hiện hợp nhất Báo cáo tài chính tư duy tự xử lý vấn đề một cách phù hợp nhất.

Với mục đích cung cấp tới học viên cách tư duy đó, Trung tâm Đào tạo Nguồn lực Việt (Vietsourcing) đưa ra kế hoạch tổ chức khóa học ‘Lập Báo cáo Tài chính hợp nhất – Cấp độ nâng cao’. Với tiêu thức: giải thích bản chất và mang tính ứng dụng cao, khóa học được thiết kế trên những tình huống thực tế, từ đó giải thích bản chất của qui định và Chuẩn mực Kế toán liên quan.

Mọi thông tin chi tiết về khóa học, mời xem tại vietsourcing.edu.vn